THẾ GIỚI HAI TUẦN QUA

(July 15 – July 28, 2005)

 

       Trao đổi về chuyện Thế Giới Hai Tuần Qua giữa phóng viên Quang Dũng (QD) của đài TN/PHVN và ông Trần Bình Nam.

            Nội dung này được phát sóng ngày Thứ Năm 28 tháng 7, 2005 vào lúc 10:10PM giờ Hoa Thịnh Đốn trên làn sóng đặc biệt của đài Việt Nam Hải Ngoại (VNHN), và có thể nghe lại sau đó qua Web site: http://www.phvn.org

 

Lời giới thiệu của Quang Dũng:

TBN: Xin kính chào QD và quý thính giả của TN/PHVN. Hôm nay tôi sẽ nói chuyện với quý thính giả về quyết định của Trung quốc tăng giá đồng nguyên như Hoa Kỳ yêu cầu. Quyết định này làm cho quan hệ giữa Hoa Kỳ và Trung quốc bớt căng thẳng. Ngoài ra hôm 21/7 quân khủng bố lại đánh bom thành phố Luân Đôn, theo một công thức giống như cuộc đánh bom hôm 7/7 nghĩa là đánh ba trạm metro và một tuyến xe buýt. Nhưng lần này thất bại, chứng tỏ công tác an ninh của lực lượng cảnh sát Anh rất hữu hiệu. Tuy nhiên tình hình khủng bố trên thế giới có chiều hướng tăng cường độ với hai vụ đánh bom tại Ai Cập. Vụ lớn nhất xẩy ra hôm Thứ Bảy 23/7 tại hải cảng nghỉ mát Sharm-El-Sheik làm thiệt mạng 88 người. Trong khi đó giới chức an ninh của Hoa Kỳ cũng hết sức bận rộn để chận đứng các cuộc khủng bố tự sát có thể xẩy ra tại các thành phố lớn ở Hoa Kỳ làm cho không khí trên thế giới có một vẻ khẩn trương như đang có chiến tranh.

Về thời tiết, các dấu hiệu cho thấy mùa hè năm nay sẽ là một mùa hè nóng. Nhiệt độ cao bất thường trong tuần qua tại các tiểu bang miền Tây Hoa Kỳ đã làm cho nhiều người chết tại tiểu bang Arizona, và các ảnh hưởng khác, như động đất tại Tokyo. Tại Phi luật Tân hôm Thứ Hai 25/7 các dân biểu đối lập chuẩn bị tiến hành thủ tục truất phế tổng thống Gloria Macapagal Arroyo.

Tuy nhiên bên cạnh các sự cố nhức nhối trên cũng có vài sự việc mang lại chút thoải mái cho dư luận chung trên thế giới. Phi thuyền con thoi Discovery của Hoa Kỳ đã được phóng thành công vào không gian hôm Thứ Ba 26/7 vào lúc 10:39 phút sáng giờ miền đông Hoa Kỳ tại mũi Canaveral với sự hiện diện của bà tổng thống Laura Bush và thống đốc Jeff Bush. Phi thuyền Discovery sẽ tiếp tế và sửa chữa phòng thí nghiệm không gian quốc tế trong một phi vụ kéo dài 12 ngày. Tin vui thứ hai dành cho những người vướng bệnh ung thư. Một số thuốc mới được bào chế giúp cho việc chữa trị bằng hóa chất (gọi là chemotherapy) được thoải mái hơn. Và sau cùng một chuyện lạ trong giáo hội Công giáo và cũng là một tin vui là một mục sư có gia đình đã được thụ phong linh mục. Việc này xẩy ra tại giáo khu San Bernardino, California.

QD: Xin ông nói về sự định giá mới của chính phủ Trung quốc đối với đồng nguyên, và những ảnh hưởng đối với tình hình mậu dịch giữa Hoa Kỳ và Trung quốc?

TBN: Cán cân mậu dịch giữa Trung quốc và Hoa Kỳ từ nhiều năm nay vẫn nghiêng về phía Trung quốc. Hoa Kỳ từng than phiền rằng Trung quốc cố tình ấn định giá trị đồng nguyên quá thấp đối với đồng đô la Mỹ cho nên hàng hóa sản xuất tại Hoa Kỳ đổi ra giá đồng nguyên quá cao làm cho hàng hóa Mỹ khó tiêu thụ tại Trung quốc, trong khi hàng sản xuất tại Trung quốc đổi ra giá đồng mỹ kim rất rẻ. Kết quả là cho công ăn việc làm tại Hoa Kỳ bị giới hạn tạo ra áp lực thất nghiệp.

Trước sự than phiền và áp lực của Hoa Kỳ, hôm 21/7 Trung quốc quyết định tăng giá đồng nguyên lên 2.1% so với đồng mỹ kim. Trên thực tế là từ một mỹ kim ăn 8.28 nguyên giảm xuống còn 8.11. Và hằng ngày giá đồng nguyên sẽ được thay đổi theo thị trường trong một giới hạn nào đó quyết định bởi giới chức tài chánh có thẩm quyền của Trung quốc. Giới kinh tế tài chánh Hoa Kỳ ghi nhận thiện chí của Trung quốc nhưng cho rằng sự thay đổi này chỉ có tính cách hình thức vì trên nguyên tắc nếu được thả nổi theo giá thị trường đồng nguyên ít nhất phải có giá trị thêm 40% đối với đồng mỹ kim, nghĩa là khoảng 6 nguyên ăn một mỹ kim thay vì ăn 8.11 nguyên như vừa được điều chỉnh. Do đó sự thay đổi giá đồng nguyên không làm thay đổi tình trạng mất thăng bằng của mậu dịch giữa hai nước.

QD: Giả sử Trung quốc tăng giá đồng nguyên lên 40% so với đồng mỹ kim, giá hàng hóa Trung quốc bán tại các cửa hàng rẻ tiền và bình dân tại Hoa Kỳ như Wal Mart, Home Depot, Target sẽ tăng lên 40% thì người dân Mỹ sẽ phải tiêu nhiều tiền hơn để mua những phẩm vật cần dùng họ đang mua, như vậy thì cái lợi của Hoa Kỳ nằm ở đâu? Có chắc gì khi đồng nguyên lên giá là hoàn toàn có lợi cho nền kinh tế Hoa Kỳ không?

TBN: Đúng vậy. Đây là một vấn đề trong đó nhiều yếu tố kinh tế chằng chịt với nhau. Ít nhất giá đồng nguyên thấp như hiện nay làm cho giá sinh hoạt tại Hoa Kỳ không quá cao giúp giảm thiểu áp lực của nạn lạm phát, nhất là trong  khi ngân sách Hoa Kỳ đang trong tình trạng thâm thủng. Hơn nữa nếu đồng nguyên lên cao Trung quốc sẽ bán được ít hàng hơn nhưng mua dầu hỏa và quặng kim loại với giá rẻ hơn tính bằng đồng nguyên. Đó là lý do Hoa Kỳ không thẳng tay áp lực Trung quốc để đòi thả nổi đồng nguyên.

QD: Ông có nói tình hình thế giới khẩn trương như đang có thế giới chiến tranh, điều này có nghĩa gì?

TBN: Với các cuộc đánh bom tại Luân Đôn hôm 21/7 và tại thành phố hải cảng Sharm-el-Sheik của Ai Cập ngày 23/7 cũng như sự cảnh giác cao độ của cơ quan an ninh Hoa Kỳ, thế giới có vẻ khẩn trương của một tình trạng chiến tranh. Trong không khí này hai hãng thông tấn Associated Press và Kyodo đã làm một cuộc thăm dò dư luận chính yếu là dư luận của người Mỹ và người Nhật và kết quả là: 6 trên 10 người Mỹ và 3 trên 10 người Nhật tin rằng thế giới sẽ có chiến tranh vì với sự suy thoái của đạo đức con người sẽ đi đến tiêu diệt lẫn nhau. Đa số người Mỹ tin rằng vũ khí nguyên tử sẽ được xử dụng, trong khi đa số người Nhật không bi quan như vậy.

 QD: Về thời tiết, đợt nóng hè 2005 vừa qua báo hiệu những gì?

TBN: Còn hai tháng nữa mới hết mùa hè 2005, nhưng các luồng khí nóng đã bao phủ cả miền Tây Hoa Kỳ, làm cho nhiều chuyến bay dân sự bị hủy bỏ, điện mất và cháy rừng. Và trong tuần lễ từ 18/7 đến 25/7 có 24 người chết tại thành phố Phoenix thuộc tiểu bang Arizona vì trời nóng. Đợt nóng trong tháng đầu của mùa hè báo hiệu nhiệt độ lên cao của bầu khí quyễn đã ảnh hưởng đến thời tiết chung trên toàn thế giới.

Nevada có lẽ là tiểu bang nóng nhất. Las Vegas thành phố du lịch và giải trí bằng trò đen đỏ hôm Thứ Ba 19/7 nóng 117 độ F (hay 47 độ C), Reno, một thành phố du lịch khác nóng trên 100 độ F (hay trên 37 độ C) trong suốt 10 ngày liên tiếp. Và tại Denver, tiểu bang Colorado nhiệt độ lên 105 độ F (hay 41 độ C) hôm Thứ Năm 21/7. Nhiệt độ này tại Denver được ghi nhận lần đầu tiên năm 1878  tức cách đây 127 năm. Và tại Death Valley, California nhiệt độ lên tới 129 độ F (hay 53.8 độ C!)

QD: Mùa hè nóng dữ dội như tuần vừa qua có thúc đẩy các quốc gia trên thế giới hợp tác với nhau để làm giảm độ nóng của bầu khí quyễn như tinh thần của thỏa ước Kyoto không?

TBN: Thật ra với sự thúc đẩy của Anh, khối G-8 trong phiên họp đầu tháng 7 này tại Scotland đã chuẩn bị tinh thần đương đầu với sự hâm nóng của bầu khí quyễn đi xa hơn là những thỏa thuận tại Kyoto với sự tham dự của Hoa Kỳ và hai nước đông dân không thuộc G-8 là Trung quốc và Ấn độ. Thỏa ước Kyoto chỉ nói các nước tham dự phải làm gì cho đến năm 2012 và không nói phải làm gì nữa sau năm đó. Tuy nhiên dư luận thế giới vẫn lo ngại rằng các nước kỹ nghệ chỉ đồng ý về việc hợp tác làm giảm độ nóng của bầu khí quyễn để làm vui lòng nhau hơn là hạ một quyết tâm trước một vấn đề chung của nhân loại. Đợt nóng vừa qua tại Hoa Kỳ đến đúng lúc để nhắc nhở các nước kỹ nghệ rằng họ cần quan tâm đến vấn đề đó một cách thiết thực hơn là những hứa hẹn hình thức.

QD: Xin ông nói về trận động đất tại Tokyo.

TBN: Trận động đất xẩy ra hôm Thứ Bảy 23/7 tại quận Chiba gần Tokyo, độ chấn động 6 đã làm rung chuyển thành phố Tokyo, và tạm thời làm ngưng các chuyến bay và xe lửa ra vào thành phố. Có 27 người bị thương. Đây là một trận động đất lớn tại Tokyo kể từ trận động đất năm 1992. Nhưng đối với Nhật Bản, xứ sở của động đất, người Nhật quá quen với thiên tai này và đã có sẵn biện pháp đối phó nên không tạo nhiều xúc động tại Nhật cũng như trên thế giới. Người Nhật xem chuyện động đất dù lớn đến 6 độ Richter cũng chỉ là chuyện đời sống hằng ngày và họ có thể tự lo liệu. Không có ai chết vì trận động đất vừa qua và mọi sinh hoạt tại Tokyo đã trở lại bình thường trong ngày.

QD: Ông có nói hôm Thứ Hai 25/7 quốc hội Phi Luật Tân chuẩn bị tiến hành thủ tục truất phế tổng thống Gloria Arroyo. Họ định truất phế bà ta về tội gì?

TBN: Quốc hội Phi đòi truất phế tổng thống Arroyo về tội gian lận bầu cử năm 2004, và đã để cho chồng và con nhận tiền hối lộ của giới tổ chức cờ bạc. Theo Hiến pháp Phi chỉ cần 1/3 tổng số trong số 236 dân biểu bỏ phiếu thuận là nội vụ sẽ được đưa ra trước Thượng nghị viện để xét xử.

QD: Ông thấy triển vọng của việc truy tố này như thế nào? Và dân chúng thủ đô Manila có xuống đường biểu dương lực lượng như năm 1986 để hạ bệ tổng thống Ferdinnand Marcos và năm 2001 hạ bệ tổng thống Joseph Estrada không?

TBN: Trước hết các thế lực chính trị tại Phi Luật Tân là tòa đại sứ Mỹ và giáo hội Công giáo Phi đều muốn nội vụ được giải quyết qua thủ tục hiến pháp chứ không muốn có xáo trộn trên đường phố nên có phần chắc không có những cuộc xuống đường. Cuộc xuống đường ngày 13/7 chống bà Arroyo chỉ có 30.000 người tham dự nghĩa là còn quá ít so với con số hằng trăm ngàn người trong những cuộc xuống đường năm 1986 và 2001. Trong khi đó Hội đồng Giám mục Phi Luật Tân thông cáo rằng Hội đồng không phản đối thủ tục truy tố nhưng Hội đồng không muốn thấy tổng thống Arroyo từ chức trước áp lực.

Có thể quốc hội Phi sẽ có đủ 1/3 số phiếu để truy tố bà Arroyo, nhưng có phần chắc Thượng viện với 26 thượng nghị sĩ mà phần đông ủng hộ bà Arroyo sẽ không cách chức bà.

Trong khi đó hôm Thứ Hai 25/7, bà Arroyo khi đọc diễn văn báo cáo tình trạng quốc gia hằng năm trước lưỡng viện quốc hội Phi đã đề nghị tu chính hiến pháp đổi định chế quốc gia từ tổng thống chế sang nghị viện chế. Nếu quốc hội Phi chấp thuận, cuộc bầu cử quốc hội để chọn thủ tướng có thể xẩy ra trong vòng một năm, và đó là dịp để tổng thống Gloria Arroyo rời chức vụ tổng thống một cách hợp hiến thay vì phải chờ đến năm 2010, hoặc phải từ chức trong xáo trộn chính trị.

QD: Xin ông nói thêm về tin vui liên quan đến việc chữa trị ung thư bằng chất hóa học.

TBN: Viện ung thư Hoa Kỳ hay American Cancer Society vừa cho biết với các thứ thuốc chemo mới sáng chế như Gleevec, Tarcena và Avastin, bệnh nhân được chữa trị ít bị mệt mỏi và không rụng tóc vì các thứ thuốc này được bào chế để phá hủy các tế bào ung thư mà không đánh phá các tế bào lành mạnh. Ngoài ra một số thuốc khác uống kèm với thuốc chemo giúp tăng hồng và bạch huyết cầu làm cho bệnh nhân có khả năng chống các thứ bệnh khác xâm nhập.

QD: Ảnh hưởng đối với y học như thế nào?

TBN: Đây là một tiến bộ y học mang đến sự thoải mái đối với người bị ung thư. Ảnh hưởng khác là kinh tế. Trong hai cuộc nghiên cứu đối với các bệnh nhân ung thư và ung thư prostate, các thứ thuốc mới giúp cho 2/3 bệnh nhân vẫn có thể tiếp tục làm việc khi đang được chữa trị bằng chemo. Viện ung thư Hoa Kỳ đi xa hơn kết luận rằng với các thứ thuốc mới hầu hết bệnh nhân đều có thể vừa chữa trị vừa làm việc. Tuy nhiên muốn vừa chữa trị vừa làm việc bệnh nhân phải vượt qua một trở ngại tâm lý. Từ trước đến nay danh từ ung thư có nghĩa là bệnh khó trị và có khả năng đe dọa như thần chết và chữa bằng chemo có nghĩa là thân thể sẽ rã rời. Cho nên người bệnh phải chuẩn bị tâm lý để tin rằng ung thư không còn là bệnh nan y và chữa bằng phương pháp chemo cũng chỉ là dùng thuốc như đa số các thứ thuốc khác mà thôi, và người bệnh vẫn có thể sinh hoạt bình thường.

QD: Xin ông cho biết chi tiết về vụ một mục sư có gia đình được thụ phong linh mục giáo  hội Công giáo La Mã.

TBN: Vị linh mục nay tên là Gregory Elder. Ông nguyên là một mục sư Tin lành thuộc hệ phái Episcopal có gia đình và hai người con 18 và 16 tuổi sống tại quận San Bernardino, California. Năm 2003 mục sư Elder bỏ Tin lành để theo Công giáo. Đức Hồng y Joseph Ratzinger (và nay là đức giáo hoàng Benedict 16) đã trình lên đức Giáo hoàng John Paul II xin thụ phong linh mục đặc biệt cho mục sư Elder dù ông đang có vợ con.

Lúc đó đức Giáo Hoàng John Paul II đang ở trên giường bệnh nên nội vụ vẫn nằm chờ đó, cho đến khi ngài qua đời vẫn chưa được giải quyết. Chính đức Giáo hoàng Benedict 16 đã lấy quyết định chấp thuận cho mục sư Gregory Elder trở thành linh mục Công giáo và quyết định này đã được thông báo cho linh mục Elder và giáo phận San Bernardino biết hôm Thứ Sáu 22/7. Giáo phận San Bernardino là một giáo phận Công giáo lớn tại Hoa Kỳ với gần một triệu tín đồ./.

 


Trần Bình Nam

http://www.vnet.org/tbn